332.53 - Góry Bystrzyckie

Stara Łomnica - kaplica św. Rocha

Stara Łomnica (niem. Alt Lomnitz) – duża wieś łańcuchowa o długości około 5 km, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Bystrzyca Kłodzka, leżąca w Rowie Górnej Nysy, na Wysoczyznie Łomnicy, na wysokości około 350-520 m n.p.m..
W roku 1316 miejscowość figurowała pod nazwą Lomnicz, od 1613 nazywała się Alt Lomnitz. 12 listopada 1946 nadano miejscowości polską nazwę Stara Łomnica.
Pierwsza wzmianka o Starej Łomnicy pochodzi z 1316 roku, a w 1336 roku było tu wolne sołectwo. W pierwszej połowie XIV wieku w miejscowości osiedlili się członkowie rodziny von Pannvitzów, którzy wznieśli dwór środkowy, będący odtąd siedzibą jednej z gałęzi ich rodu. Dwór był w posiadaniu von Pannvitzów do 1815 roku. W 1842 roku w Starej Łomnicy były aż 242 budynki, w tym: kościół parafialny, plebania, szkoła katolicka, pięć młynów wodnych, tartak, gorzelnia i gospoda. Z czasem wieś nabrała znaczenia letniskowego. Po 1945 roku Stara Łomnica pozostała bardzo dużą wsią rolniczą. Do 1973 roku była wsią gromadzką.
Zabytki:
- kościół, należący do parafii św. Małgorzaty, wzmiankowany w 1384 roku, jednak z tamtych czasów przetrwała tylko wieża i fragmenty murów prezbiterium, a obecna budowla, w stylu barokowym, została wzniesiona w XVIII wieku. We wnętrzu kościoła znajdują się m.in. obrazy autorstwa H. Richtera z końca XVIII wieku,
- plebania, z 2. połowy XVIII wieku,
- kaplica św. Rocha - przydrożna kaplica z 1680 roku, wzniesiona dla upamiętnienia epidemii dżumy
- dwór dolny, obecnie dom nr 23, z końca XVI wieku, przebudowany w XVIII i na początku XX wieku,
- dwór górny, obecnie dom nr 89, z 1570 roku, przebudowany w latach 1600–1635 i w XIX wieku,
- dwór środkowy, obecnie dom nr 72, z drugiej połowy XVI wieku, przebudowany w 1617 roku i w XIX wieku,
- wieża rycerska, obecnie budynek gospodarczy przy dworze nr 72 - jeden z już nielicznych na Ziemi Kłodzkiej i na Śląsku przykładów średniowiecznej rycerskiej siedziby w typie wieży mieszkalno-obronnej.
- chałupa nr 9, z połowy XIX wieku.
- dawna karczma pochodząca z XVIII wieku, obecnie nr 29,
- liczne domy mieszkalne i gospodarcze pochodzące z XVIII i XIX wieku,
- kilka kapliczek i krzyży przydrożnych.

JANUSZ LEWCZYK

Świdnica

tel. 603 099 193

e-mail: janusz.lewczyk@infomix.com.pl

© Janusz Lewczyk (d. INFOMIX) 1999-2019

Wszelkie prawa zastrzeżone